Η «ομιλούσα κεφαλή» και άλλες ιστορίες

Posted On Δευτέρα, 02 Δεκεμβρίου 2019 10:22 Written by

Πριν από όχι και τόσο πολλά χρόνια, ένα χαρακτηριστικό θέαμα ανάμεσα στους τσιρκολάνους που γύριζαν με τα βαγόνια και τις τέντες τους στην ελληνική επαρχία (συγγνώμη, ‘περιφέρεια’ είναι ο πολιτικά ορθός όρος) ήταν η «ομιλούσα κεφαλή» (ως «ασώματο» τη διέσωσε ο ποιητής στο «Καφενείον, Η Ελλάς») – μ’ άλλα λόγια ένα ανθρώπινο κεφάλι που μίλαγε, άκουγε, απαντούσε, παρότι δεν είχε σώμα (που είχε, βέβαια, έστω και μικρό, αλλά ήταν κρυμμένο μέσα σε ένα κουτί από το οποίο εξείχε μόνο αυτό).

Συνεννόηση με το πλήθος, πάντως, υπήρχε και οι διάλογοι ήταν απολαυστικοί – κατά τις λαϊκές μαρτυρίες… Αχ και να τους είχαμε σήμερα όλους αυτούς που εντυπωσιάζονταν με την κεφαλή, να βλέπανε πώς κάτι πολύ μικρότερο (ένας κοντούλης κύλινδρος ή, άλλες φορές, ένα πιο μακρόστενο σε σχήμα «κουτί») μιλάει, ακούει, ‘σκέφτεται’, απαντάει και ανοίγει διάλογο, όχι μονάχα σε μια, αλλά σε πολλές γλώσσες, μαζί! Κι αν η κεφαλή ανοιγόκλεινε το στόμα και τα μάτια της, σ’ αυτό εδώ ανάβουν φωτάκια που αλλάζουν χρώματα, κατά τις διαθέσεις του…

Οι ψηφιακοί βοηθοί, όπως όλα δείχνουν, ήρθαν για να μείνουν – πολύ περισσότερο που οι σεβαστές Gartner και Accenture θεωρούν με πρόσφατες αναλύσεις τους, πως η «Διαλογική Τεχνητή Νοημοσύνη» (ελεύθερη απόδοση του αγγλοσαξονικού Conversational AI), μ’ άλλα λόγια αυτό που αποτελεί τη βάση για τη λειτουργία του Siri εκ μέρους της Apple, της Alexa εκ μέρους της Amazon και του Virtual Assistant εκ μέρους της Google (για να αναφέρουμε τους γνωστότερους και εμπορικά δημοφιλέστερους εκπροσώπους του είδους) θα γίνει μέσα στον επόμενο χρόνο μια από τις κορυφαίες καθημερινές προτεραιότητες, αρχικά των ανωτέρων στελεχών επιχειρήσεων και, λίγο αργότερα, του καθενός μας. Αψευδής μάρτυρας οι αριθμοί: έρευνα της Gartner έδειξε ότι, ως το 2022, το 70% των υπαλλήλων γραφείου θα επικοινωνεί διαδραστικά με τον δικό του «βοηθό», σε καθημερινή βάση… Ενώ, οι ερευνητές της Accenture συμπληρώνουν πως αυτή η «σχέση» εντάσσεται στο γενικότερο πλαίσιο της αναζήτησης ξεχωριστών προσωπικών εμπειριών από τον καθένα μας, όχι μόνο σε προσωπικό επίπεδο, αλλά και επαγγελματικό, ως μέρος κάποιων επιχειρηματικών μοντέλων…

Κι αυτό δεν είναι κάτι πρωτότυπο: πάρα πολλές επιχειρήσεις (δείτε, για παράδειγμα, στις τηλεπικοινωνιακές, στις ενεργειακές ή στις τράπεζες) χρησιμοποιούν bots (το επαγγελματικό αντίστοιχο των «βοηθών») για την επικοινωνία με τους πελάτες τους, αρχικά σε απλή μορφή. Όμως, όσο μεγαλώνει ο κύκλος και πληθαίνουν οι συνομιλητές τόσο περισσότερο μαθαίνουν οι μηχανές και βελτιώνεται η ποιότητα του διαλόγου – οι μηχανές αποκτούν κι αυτές εμπειρία, άρα αντιδρούν καλύτερα, ό,τι κι αν τις ρωτήσεις – οι ερευνητές λένε πως, σε πολλές περιπτώσεις ήδη ξεπερνούν σε ποιότητα απαντήσεων και φυσικότητα φωνής τους agents των call center! Εξ ου και η εσχάτως αυξημένη ζήτηση για προηγμένα bots από επιχειρήσεις και οργανισμούς πολλών και διαφορετικών τομέων. Κάποιοι από αυτούς δεν θα σας περνούσαν καν από το νου: Οι ερευνητές της Accenture ανακάλυψαν, για παράδειγμα, εφαρμογή χρήσης bots σε διάλογο με υπερήλικες, όπου οι μηχανές αναλαμβάνουν να κρατήσουν ‘ζωντανό’ τον διάλογο με τους απόμαχους της ζωής που έχουν απομείνει χωρίς συγγενείς ή φίλους. Θλιβερό μεν, χρήσιμο δε…

Όχι πως δεν υπάρχουν προβλήματα, βεβαίως… Η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι και σ’ αυτή την περίπτωση ένα «εργαλείο», δεν είναι άνθρωπος κι ούτε πρέπει να θεωρηθεί ή να υποκριθεί ότι είναι κάτι τέτοιο. Κι επειδή, ως εργαλείο, χρειάζεται τον κατάλληλο προγραμματισμό, για να αποδώσει στη χρήση που θα του ορίσουμε, «μ’ όποιον δάσκαλο καθίσει, τέτοια γράμματα θα μάθει»: Το αποτέλεσμα της μηχανικής μάθησης μπορεί να έχει ρατσιστικές ή θρησκευτικές αποχρώσεις και η μηχανή μπορεί να αποδειχθεί ότι δεν είναι ο «σοφός παντογνώστης» - κάνει λάθη (ακόμα και επικίνδυνα για τη ζωή του χρήστη), ίσως ξέρει πολύ λιγότερα απ’ όσα θα χρειαζόταν κανείς. Όταν ανοίγεις νέους δρόμους, δεν είναι υποχρεωτικό πως θα τρέχεις κιόλας… Η απόσταση που διανύθηκε από τη  εποχή της «ασώματης κεφαλής» ως τις μέρες μας είναι ήδη πολύ μεγάλη – απλώς δεν φτάσαμε ακόμα στο τέρμα, από πλευράς ουσίας, περιεχομένου και εφαρμογών, αν τελικά υπάρχει τέρμα…

Κόμβος πληροφόρησης για θέματα και εφαρμογές που αφορούν στις ψηφιακές τεχνολογίες και το Ηλεκτρονικό Επιχειρείν.

 

Newsletter

Εγγραφείτε στο εβδομαδιαίο Newsletter για να λαμβάνετε τα πιο hot άρθρα στο email σας!